Üriner Sistem Taş Hastalığı

Üriner Sistem Taş Hastalığı

Üriner Sistem Taş Hastalığı

Taş hastalığı sık tekrarlaması ve yüksek insidansı nedeniyle önemli bir sağlık sorunudur. Coğrafi yapı farklılıkları, ırk farklılıkları ve genetik yapıya bağlı olarak bazı toplumlarda daha sık görülmektedir. Türk toplumu da yukarıda belirtilen nedenlerle taş hastalığının sık görüldüğü toplumlardandır.

Üriner sistem taşları böbreklerde veya üriner kanalda görülen sert oluşumlardır. İdrarda çözülemeyen ve atılamayan maddelerin zamanla kristalleşmesi ve birikmesi sonucu oluşur.

Kalsiyum oksalat veya ürik asit gibi maddeler idrar içerisinde normalde beklenenden daha yüksek yoğunlukta bulunursa böbrek taşı oluşur. Bu maddeler kristaller halinde böbrekte çökelebilir ve zaman içerisinde büyüyerek böbrek taşını meydana getirir. Taşlar yer değiştirerek veya idrar kanallarından aşağıya doğru hareket ederek vücuttan atılabilir. Ancak idrar kanalının herhangi bir düzeyinde takılarak idrar akışına engel oluşturan taşlar genellikle korkulan, şiddetli tipik böbrek ağrısına yol açar.

Taş Oluşumunu Etkileyen Faktörler nelerdir?

A- Anatomik Anormallikler

1- Üreter Darlıklar

2- Up Darlıkları (Böbrek Çıkımı Darlığı)

3- Üretrosel(üreter-mesane bileşim yerinde, üreter-mesane mukozasından oluşan ve mesane içine sarkan kesedir. Mesaneye idrar akımını güçleştirdiği gibi, mesaneden idrar çıkışına da engel olabilir. Gelişim kusuru olup, sıklıkla çift toplayıcı-boşaltıcı sistemle birlikte görülür)

4-Üretral Darlıklar

5-At Nalı Böbrek

B-Çevresel Faktörler

1-Beslenme Özellikleri

- Sıvı Alımı

-Kalsiyumdan Zengin Gıdalarla Beslenme

-Gut Hastalığı

2-İklim Ve Coğrafya Özelikleri

C- Genetik Faktörler

Günümüzde taş hastalığı görülme sıklığı ülke coğrafyasına ve diğer faktörlere bağlı olarak değişmekle beraber yaklaşık %2-5 arasındadır. En sık görülme oranı 20-40 yaştır. Erkeklerde kadınlardan 3 kat fazla gözlenir.

Üriner sistem taş problemi yaşamış bir kişide tekrarlanma olasılığı

1.Yıl %10

5.Yıl %35

10.yıl%50

Taş Tiplerinin Görülme Sıklığı

Kalsiyum okzalat, fosfat veya her ikisi

%70-80

Strüvit (Enfeksiyon)

%10-15

Ürik Asit

%5-10

Sistin

%1

Diğer (Ksantin, Silikat, İndinavir, Tiramteren)

%1

 

Neden Böbreğimizde Taş Oluşur?

Bir insanda taş oluşumunda rol oynayan pek çok faktör olmasına karşın kesin nedeni tam olarak bilinmemektedir.
Genetik yatkınlık taş oluşundaki en önemli risk faktörlerinden biridir. Taş hastalığı olan bir kişinin ailesinde de taş hastalığı olma riski %10-40 arasındadır.


Coğrafi faktörler de taş oluşumunda etkindir. Dağlık, çöl veya tropikal bölgelerde yaşayanlarda taş görülme oranı yüksektir.
Beslenme alışkanlığı taş oluşumundaki en önemli risk faktörlerinden biridir.  Protein ve karbonhidratça zengin, lifli gıdalarca fakir diyet taş hastalığı riskini arttırmaktadır. Günlük alınan su miktarı arttıkça risk azalmaktadır.
Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları, bazı ilaçlar, geçirilmiş bazı barsak ameliyatları gut hastalığı gibi bazı metabolik hastalıklar da taş oluşumuna neden olmaktadır. 
Hareketsiz meslek mensupları (Masabaşı  çalışanları) ve stresin de taş oluşumunda etkili olduğu düşünülmektedir.

Tedavisi

Taş hastalıkları için birçok medikal, cerrahi tedavi saçeneği mevcuttur. Taşım boyutu, yapısı; hastanın yaşı, sağlık durumuna göre en doğru tedavi seçeneği tercih edilir.